AIKIBUJUTSU

Historia Aikido

Dzisiejsze Aikido i jego historia.

Obecny kształt Aikido opiera się na wielowiekowej tradycji sztuk walki. Źródłem wszystkich sztuk walk Dalekiego Wschodu były wojny. Jak wiadomo w czasie wojny (walki realnej) liczy się efekt czyli pokonanie przeciwnika, a nie sposób, w jaki został pokonany. Jeśli mniejszy i stosunkowo słabszy pokonał większego i silniejszego przeciwnika, i jeżeli sposób w jaki to zrobił zostawał doceniony, to stawał się on nową metodą.

Tak przez lata wykrystalizowały się setki takich metod, sprawdzanych niejednokrotnie w bardzo ryzykownych warunkach walki, podczas której jeden z przeciwników ginął. Dzięki wpływowi religii buddyjskiej, koncepcja (pragmatyczna) walki została przetransportowana na drogę filozoficzną. Trening, w celu pokonania przeciwnika, zastąpił trening umiejętnego życia.

Po rozpadzie klanu samurajów sztuki walki zmieniły swój charakter. Obecny kształt Aikido ma swoje korzenie w tzw. Daito Aikijitsu, które zostało stworzone przez księcia Teijun, szóstego syna cesarza Seiwa (850-880 r. ne). Sztukę te następnie udoskonalił Shinra Saburo Yoshimitsu, zainspirowany, jak głosi legenda, widokiem pająka zręcznie zapędzającego dużego owada w swoją sieć, udoskonalił wiele technik, wykorzystując przy tym swoja wiedzę medyczną i znajomość anatomii. Drugi syn Yoshimitsu, który żył w Takeda, dał początek rodowi o tym nazwisku. Sztuka Daito Aikijutsu była utrzymywana w sekrecie i uczono tylko członków rodziny Takeda. W roku 1574 Takeda Kunitsugu przeniósł się do Aizu i od tej pory sztuka walki prezentowana przez niego została nazwana Aizu Todome.

Równoległy rozwój jednej sztuki w izolowanych ośrodkach doprowadził do przekształcenia Aikijitsu w kilka odmian. Teoretyczne połączenie nastąpiło za sprawą doktryny „aiki in yo ho”, która sprawiła, że różne style zaczęto określać wspólną nazwą Oshikiushi.

Po upadku szogunatu Japonia z średniowiecza dokonuje wielkiego skoku cywilizacyjno – kulturowego, wchodząc w 1868 roku na drogę przyśpieszonej rewolucji burżuazyjnej. W okresie restauracji zwanym erą Menji tradycyjne sztuki walki nie znajdują się w centrum zainteresowania, traktowane są raczej jako nieprzydatne w nowoczesnym świecie relikty przeszłości. Właśnie w tym czasie sekretne techniki walki, kultywowane przez rody Takeda i Aizu wychodzą na światło dzienne. Kapłan kultu shinto-Saigo Tanomo Chikasama, który naucza Oshikiushi zyskuje nowego ucznia Sokaku Takedę.

Takeda, wielki tradycjonalista i nonkonformista, a jednocześnie znakomity szermierz z powodu niewzruszonej postawy w obronie swoich poglądów, miał liczne kłopoty z policją, które nierzadko rozwiązywał przy pomocy miecza. Chikasama zdołał przekonać Takedę do porzucenia szermierki na rzecz oshikiushi. Takeda stworzył podwaliny nowej sztuki walki Daito-ryu, przekazując tajniki oshikiushi synowi Takimune, który otworzył swoją szkołę w Abashiri. Wcześniej jednak poznał je i twórczo wykorzystał Morihei Ueshiba.

Niełatwo określić co w historii Aikido jest osobistym wkładem Morihei Ueshiby, a co zasługą jego poprzedników. Także filozoficzne podstawy aikido znajdują swoje źródła w szeregu dawniejszych koncepcji religijnych i etycznych. Niewątpliwie jednak osobisty udział Ueshiby w opracowaniu wielu nowych technik i rozwoju już istniejących, a przede wszystkim stworzeniu z nich spójnego, skodyfikowanego i oryginalnego systemu, pozwalają określać go mianem twórcy Aikido w takiej postaci w jakiej ta wyrafinowana sztuka walki uprawiana jest współcześnie.

„Aikido. Sztuka walki dla dżentelmenów.” Jerzy Miłkowski, Stanislaw Makuch, Ewa Miłkowska. Geneza sztuk walki – Aikido.

Geneza większości sztuk walki związana jest z wojną, w której rozstrzygnięcie starcia dwóch wojowników wiązało się zazwyczaj ze śmiercią jednego z nich. Jedynym sposobem oceny używanych przez wojowników czy też samurajów technik wojennych była ich skuteczność na polu bitwy. Rozwijały się więc te szkoły walki, które najlepiej odpowiadały wymaganiom zbrojnego starcia.

O ile obecne Aikido jest sztuką walki wybitnie ukierunkowaną filozoficznie na rozwój wewnętrzny człowieka, niosący przesłanie pokoju i zrozumienia to historia Aikido swymi korzeniami sięga do bitewnych sztuk walki, takich jak kumi-uchi (tzw. bitewne sumo) i jujitsu.
Są to dwa podstawowe kierunki walki w ręcz, które na przestrzeni dziejów rozwijały się w Japonii, wzajemnie uzupełniały i przekształcały zyskując także wymiar filozoficzny i religijny mający swoje odbicie w kulturze i obyczajowości.
W czasie bitwy bardzo często dochodziło do gwałtownego zderzenia ciałem w ciało uzbrojonych w miecz lub długą lancę yari przeciwników. Starcie to wygrywał ten, który zdołał, po uprzednim wytrąceniu przeciwnika z równowagi zadać decydujący cios.

Kumi-uchi – bitewne sumo pozwalało dobrze wyszkolonemu samurajowi rozstrzygnąć na swoją korzyść wynik gwałtownego, dynamicznego starcia. Ponieważ walka toczyła się o wytracenie przeciwnika z równowagi w sumo znacznie wcześniej niż w innych sztukach walki pojawiły się elementy zręcznościowe takie jak zejścia z linii, podcięcia, gwałtowne uniki, rzuty z obrotem. W odróżnieniu od dzisiejszego, sportowego sumo w kumi-uchi stosowano ciosy pięścią i krawędzią dłoni, kopnięcia w krocze i staw kolanowy. Zamiast bezpiecznych dźwigni takich jak np. w aikido- łamano łokcie, kręgosłupy, wywoływano zwichnięcia stawów. Zarówno współczesne judo jak i szereg odmian jujitsu zaczerpnęły właśnie z sumo wiele fundamentalnych technik.

W bitewnym zamieszaniu często dochodziło do utraty lancy yari, rzadziej miecza. Lance łamano w ciałach przeciwników, po chybionych pchnięciach w leżącego, po upadku. Zdarzało się też odcięcie szczytowej części drzewca i osadzonego na nim ostrza. W takiej sytuacji umiejętność kontynuowania walki bez broni była jedyną drogą do ocalenia życia. Nie można jej było rozstrzygnąć tak jak w sumo poprzez gwałtowne starcie z uzbrojonym przeciwnikiem. Konieczna była odmienna strategia, której sednem było umiejętne wykorzystanie siły atakującego przeciwnika dla własnych potrzeb.

Jujitsu – drugi bitewny nurt walki wręcz, który rozwijał się odmiennie od sumo, powstał jako odpowiedź na specyficzne sytuacje w walce takie jak utrata broni. Kluczem do stworzenia jujitsu jako spójnego systemu składającego się z szeregu technik zręcznościowych i dźwigni było wykorzystanie wiedzy medycznej na temat mechaniki stawów, znanych z Aikido akupunktury i akupresury wrażliwych i znaczących dla funkcjonowania organizmu punktów na ciele człowieka. W wielu szkołach, stylach dawnego jujitsu można znaleźć zalążki i elementy technik Aikido.

© Copyright 2013/2014 Wirtualne Kreacje